SZKOLNY

PROGRAM PROFILAKTYKI

PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ W STANACH

 

ROK SZKOLNY 2008/2009

 

Zatwierdzony uchwałą Rady Pedagogicznej i Rady Rodziców dnia 27 września 2007 roku.

 

 

 

 

I. WPROWADZENIE

 

Szkolny Program Profilaktyki został opracowany na potrzeby Publicznej Szkoły Podstawowej w Stanach po zdiagnozowaniu środowiska szkolnego, oraz w oparciu o podstawę programową, misję szkoły i program wychowawczy. Treści dotyczące psychoprofilaktyki zapisane w podstawie programowej kształcenia ogólnego zawierają: promocję zdrowego stylu życia, rozwijanie najważniejszych umiejętności psychologicznych i społecznych, prawidłowości i trudności rozwojowych okresu dojrzewania oraz profilaktykę uzależnień.

Opracowując ten program starano się, aby był:

dostosowany do potrzeb i problemów uczniów, do ich poziomu wiedzy, umiejętności, wrażliwości,

skierowany do wszystkich uczniów, we wszystkich etapach kształcenia,

skoncentrowany na wielu obszarach,

obejmujący cały okres nauki,

zapewniając ciągłość i systematyczność działań,

uwzględniający współpracę z rodzicami.

Punktem wyjścia do opracowania Szkolnego Programu Profilaktyki stały się wyniki ewaluacji poprzedniego programu oraz ocena fazy wstępnej identyfikacji problemów szkolnych.

 

UWAGI O REALIZACJI PROGRAMU

 

Program jest otwarty i może podlegać modyfikacjom w zależności od wyników ewaluacji. Przedstawione działania realizują wszyscy pracownicy szkoły.

godziny do dyspozycji wychowawcy klasy,

spotkania z pedagogiem szkolnym,

spotkania z psychologiem,

spotkania z funkcjonariuszem Policji,

spotkania z rodzicami,

stały kontakt z rodzicami uczniów,

dożywianie dla uczniów w szkole,

bogata oferta zajęć pozalekcyjnych

pomoc dzieciom z rodzin najuboższych,

wizyty nauczycieli w domach rodzinnych,

pedagogizacja rodziców na zebraniach,

wyrabianie samodzielności i odpowiedzialności poprzez pracę w kołach zainteresowań i samorządzie szkolnym.

 

II. CELE SZKOLNEGO PROGRAMU PROFILAKTYKI

1.      Tworzenie bezpiecznej, ciepłej atmosfery w szkole;

2.      Niedopuszczenie do zachowań agresywnych i prób przemocy w szkole;

3.      Poznanie się wzajemnie i budowanie zaufania;

4.      Wzmacnianie poczucia własnej wartości;

5.      Wzbudzanie w uczuciach poczucia odpowiedzialności za własne zdrowie i czyny.

6.      Rozpoznanie oznak stresu oraz sposobów radzenia sobie z nimi;

7.      Przybliżanie znaczenia pozytywnego myślenia;

8.      Wskazywanie na szkodliwość używek oraz wskazywania zagrożeń, jakie niosą ze sobą uzależnienia;

9.      Propagowanie zdrowego stylu życia;

10.  Wskazywanie pożądanych wzorców zachowań;

11.  Wskazywanie wartościowych rozrywek;

12.  Budowanie więzi ze szkołą i uczenie odpowiedzialności za nią;

13.  Poznanie sposobów oddziaływania reklam na ludzi;

14.  Spotkania poglądowe jak zapobiegać i rozpoznawać uzależnienia.

 

Wskazówki do realizacji celów

 

1.   W realizacji zamierzonych celów zadaniem szkoły będzie stworzenie środowiska szkolnego przyjaznego uczniowi, z atmosferą ciepła, życzliwości, zrozumienia i tolerancji. Dzięki temu nasza szkoła będzie miejscem, w którym młodzież poczuje się bezpiecznie, będzie chętniej do niej uczęszczała i coraz aktywniej uczestniczyła w jej życiu.

2.   Komunikacja między ludźmi to werbalne i niewerbalne przesyłanie informacji. Wpływa ona na stosunki między ludźmi, a tym samym na poczucie własnej wartości. Niewłaściwa komunikacja może prowadzić do samotności, poczucia bezradności, rozczarowań, trudności w kontaktach z innymi w wyrażaniu własnych poglądów, a także skłaniać uczniów do wejścia w świat złudzeń, chwilowych stanów dobrego samopoczucia za pomocą alkoholu, narkotyków, leków, czy papierosów. Praca z młodzieżą nad prawidłową komunikacją powinna polegać na uczeniu aktywnego słuchania, zwrócenia uwagi na komunikację niewerbalną i bariery komunikacyjne. Komunikacja niewerbalna jest wieloznaczna np. gniew bywa wyrażony gwałtowną gestykulacją, wymachiwaniem pięścią, a także kompletną ciszą; rumieniec na twarzy może oznaczać złość, skrępowanie, zdenerwowanie lub przyjemność. Niezgodność komunikacji (np. kiedy mówimy, że ufamy komuś i nie patrzymy mu jednocześnie w oczy).

3.   Bardzo często przyczyną ucieczki ludzi w świat alkoholu i innych środków odurzających jest nieumiejętność radzenia sobie z nadmiernym napięciem emocjonalnym. Ci, którzy nie potrafią radzić sobie ze stresem nie potrafią właściwie gospodarować czasem wolnym i stawiać sobie realnych celów. W związku z tym należy nauczać ich, jak walczyć ze stresem (np. długie spacery, uprawianie sportu, słuchanie muzyki, sen, wyjście do kina, rozmowa z przyjacielem, itp.).

4.   Czas wolny jest niezwykle istotny i ma duży wpływ na jakość życia człowieka. W związku z tym od najmłodszych lat powinno się przygotować dziecko do odpowiedniego gospodarowania tym czasem i właściwego wykorzystania go. Uczniom, którym rodzina i najbliższe środowisko nie dostarczają odpowiednich wzorców i możliwości rozwoju, należy wskazać wartościowe oferty spędzania wolnego czasu, tworzyć warunki do korzystania z nich, a także wyrównywać braki występujące w tym zakresie. W tym celu należy podjąć działania w kierunku:

-         budzenia świadomości, iż czas wolny zawsze stanowi szansę do samorealizacji, jest wartością, której marnować nie wolno,

-         dostarczania różnorodnych propozycji sensownego wypełniania tego czasu (bez prób wymuszania uczestnictwa w niechcianych zajęciach),

-         zapewnienie fachowego doradztwa tym, którzy nie mają rozwiniętych potrzeb aktywnego wykorzystania czasu wolnego, nie wiedzą, czym go wypełnić.

5.   Umiejętność nawiązywania właściwego kontaktu z drugą osobą jest istotna w prawidłowym rozwoju każdej jednostki. Zasady, które należy wypracować;

odzwierciedlanie uczuć i wczuwanie się w sytuację drugiej osoby,

umiejętność znalezienia punktu wspólnego z rozmówcą,

skupienie się w rozmowie na najważniejszych sprawach,

zapewnienie o dyskrecji i dotrzymanie słowa,

utrzymanie kontaktu wzrokowego w czasie komunikacji z drugą osobą,

stosowanie pytań otwartych, - dbanie o właściwą atmosferę dialogu i dyskusji.

6.   Asertywność to umiejętność, dzięki której ludzie otwarcie wyrażają swoje myśli, uczucia i przekonania, nie lekceważąc uczuć i poglądów swoich rozmówców. W sytuacjach konfliktowych umiejętności asertywne pozwalają osiągnąć kompromis bez poświęcenia własnej godności, czy rezygnacji z wyznawanych wartości. Ludzie zachowujący się w sposób asertywny, potrafią stanowczo powiedzieć „ NIE” bez wyrzutów sumienia, złości, czy lęku. Umiejętność tego typu zachowań jest bardzo ważna, np. podczas nacisków grupy rówieśniczej dotyczących zachowań destrukcyjnych.

7.   Na poczucie własnej wartości ma wpływ ocena wyników działania, zdolności, wygląd, a także ocena bliskich nam osób. Wzmacnianie poczucia własnej wartości uczniów dokonywać się będzie poprzez wykazywanie zainteresowania każdym uczniem: witanie się z uczniami na sposób wskazujący, że się ich lubi, rozmawianie na tematy osobiste poruszane przez uczniów, czy podkreślanie dobrych stron ich zachowania. Podnoszeniu poczucia własnej wartości służy również słuchanie uczniów, zwracanie się do nich po imieniu, szukanie u każdego szczególnych umiejętności, a także dzielenie się z rodzicami pozytywnymi uwagami o dziecku.

8.   Wszystkie zachowania spostrzegane przez młodego człowieka są dla niego źródłem informacji. W wyniku tego buduje on swoje oczekiwania, potrzeby, dążenia, a brak możliwości ich zaspokojenia może prowadzić często do tzw. zachowań obronnych, którymi będą; apatia, bierność, izolacja, agresja, upór, ucieczka od świata. W związku z tym, w procesie edukacji należy stymulować rozwój oczekiwań poznawczych ucznia. Młodzież wychowująca się w atmosferze życzliwości, wzajemnego zaufania, otrzymująca uczucie i uznanie, funkcjonuje dobrze i prawidłowo się rozwija. W takiej atmosferze nie pojawią się zachowania agresywne, konflikty, wystąpi wzajemna życzliwość zarówno pomiędzy uczniami, jak i uczniów do priorytetów w systemie wychowania.

 

 

III. DZIAŁANIA PROFILAKTYCZNE SKIEROWANE DO UCZNIÓW

       KLAS I – III

 

Blok tematyczny	Zadania	Sposoby realizacji	Odpowiedzialni
ŻYJMY ZDROWO	1. Zdrowo się odżywiamy.	pogadanka	wychowawcy
	2. Jaki wpływ na nasze życie mają: cukry, tłuszcze.	mapa pojęć	wychowawcy
	3. Wykonanie piramidy żywności.	plakat	wychowawcy, pielęgniarka
	4. Układamy zdrowy jadłospis.	metoda działalności praktycznej	opiekunowie świetlicy
	5. Gdzie i jak należy jeść i pić?	konkurs pt.  "Kultura spożywania posiłków"	wychowawcy
	6. Przestrzegamy zasad higieny osobistej.	pogadanka	higienistka
	7. Dbajmy o zdrowie – choroby brudnych rąk, pojęcie zdrowia i choroby.	gazetka tematyczna	wychowawcy, pielęgniarka
	8. Miły uśmiech każdy ma, kto o ząbki dba.	pogadanka	nauczyciele klas I-III, stomatolog
RUCH I WYPOCZYNEK	1.  Aktywność fizyczna.	zajęcia ruchowe	wychowawcy
	2.Zabawy na świeżym powietrzu, marsze, biegi, gry i zabawy na śniegu, wędrówki piesze.	tor przeszkód, gry i zabawy, rozgrywki	Nauczyciele WF, wychowawcy klas I-III, opiekun świetlicy
	3.  Organizowanie wycieczek krajoznawczo- turystycznych.	wycieczki	wychowawcy klas
	4.  Czynny wypoczynek w wodzie.	wyjazd na pływalnię	Nauczyciele WF, wychowawcy klas I-III
	5.Organizacja konkursów o tematyce zdrowotnej.	konkurs plastyczny "W zdrowym ciele zdrowy duch"	Nauczyciele WF
ŻYJEMY BEZPIECZNIE	1.Bezpieczeństwo w drodze do szkoły i podczas zabaw.	pogadanka, inscenizacja działalności	policjant, wychowawcy
	2.Znaki drogowe, które znamy i których przestrzegamy.	gazetka, pogadanki	wychowawcy
	3.Bezpieczeństwo podczas przerw.	pogadanki	wychowawcy
	4.  Zapoznanie uczniów z droga ewakuacyjną szkoły.	ćwiczenia ewakuacyjne	wychowawcy
	5.Wykonanie notesu z najważniejszymi numerami telefonów: policja, pogotowie, straż.	metoda działalności praktycznej	nauczyciele nauczania zintegrowanego.
	6.  Udzielanie pomocy w nagłych wypadkach, omdlenia, krwotoki, oparzenia, sposoby opatrywania ran.	pogadanka, ćwiczenia praktyczne	pielęgniarka, wychowawcy klas
ZDROWIE PSYCHICZNE	1.Czego się boję i jak sobie z tym radzić?	pogadanka	wychowawcy klas, pedagog szkolny
	2.Model zdrowego dnia, co lepiej wybrać – gry komputerowe, oglądanie bajek, filmów czy czytanie książek?	rozmowy, dywanik pomysłów, spotkanie z rodzicami	wychowawcy, bibliotekarka, rodzice
	3.Rozpoznawanie i nazywanie uczuć: pozytywnych i negatywnych.	pogadanka, drama, metoda działalności praktycznej	pedagog, wychowawcy, opiekun świetlicy
	4.Dostrzeganie swych zalet i przywar.	burza mózgów: Jaki jestem?, Jaki chciałbym być?	nauczyciele nauczania zintegrowanego
	5.  Właściwe porozumiewanie się w grupie.	zajęcia wychowawcze, gry stolikowe	pedagog, wychowawcy, opiekun świetlicy
JA W GRUPIE I  RODZINIE	1. Integrowanie zespołu klasowego.	metody aktywizujące, zabawy	wychowawcy pedagog
	2.  Uczymy porozumiewać się ze sobą.	ustalenie klasowego regulaminu	wychowawcy, pedagog
	3.  Uczucia budują klasę.	drama, metoda niedokończonych zdań	wychowawcy, pedagog
	4.  Mocne i słabe strony dziecka.	burza mózgów	wychowawcy, pedagog
	5.Budowanie współpracy w zespole.	gry i zabawy	wychowawcy
	6.Poznanie praw dziecka i ucznia.	metoda dramy, spotkanie klas	nauczyciele klas I - III
	7.  Jestem samodzielny.	Zajęcia z wykorzystaniem scenek rodzajowych	opiekun świetlicy, bibliotekarka, wychowawcy
	8. Aktywnie uczestniczę w życiu klasy i szkoły.	praktyczna działalność	nauczyciele klas I - III
REAGUJEMY NA OTACZAJĄCE NAS ZŁO	1.Szkolny dzień przeciw przemocy.	rozmowa	wychowawcy
	2. Jesteśmy tolerancyjni wobec innych.	pogadanka, scenki rodzajowe	nauczyciele klas I - III
JA PRZECIW UŻYWKOM	1.Dymek papierosowy – to dymek dobry czy zły?	pogadanka	pedagog
	2.  Co wiemy o alkoholu?	konkurs plastyczny	wychowawcy, opiekun kółka plastycznego
	3.  Jakie są zasady przyjmowania leków i kto może mi je podawać?	spotkanie z pielęgniarką, dyskusja	pielęgniarka, wychowawcy
	4.  Czy mogę zawsze przyjmować do swego organizmu to, czym poczęstuje mnie kolega?	rozmowa kierowana	policja, pielęgniarka

 

 

Realizacja programu wychowawczo – profilaktycznego "Spójrz inaczej" (Realizacja tego programu jest uzależniona od pozyskania środków finansowych).

 

 

IV. DZIAŁANIA PROFILAKTYCZNE SKIEROWANE DO UCZNIÓW

      KLAS IV – VI

 

Blok tematyczny		Zadania		Sposoby realizacji	Odpowiedzialni
ŻYJMY ZDROWO		1. Codzienna toaleta.		pogadanka	pielęgniarka, wychowawcy
		2. Jak dbamy o zęby?		film, pogadanka, lekcje wychowawcze	stomatolog, pielęgniarka, wychowawcy
		3. Higiena okresu dojrzewania.		realizacja programu "Między nami kobietkami"	pedagog. Higienistka
		4. Ubieramy się odpowiednio do pogody.		pogadanka, pokaz,	wychowawcy, nauczyciele wychowania fizycznego
		5.Skutki niewłaściwego odżywiania.		pogadanka, wycinki z gazet	pielęgniarka, wychowawcy
		6.Higiena przygotowania i spożywania posiłków.		Przygotowanie surówek, nakrywanie do stołu	nauczyciele przyrody i techniki
RUCH I WYPOCZYNEK		1. Jak ruch wpływa na budowę i postawę ciała.		pogadanka, turnieje sportowe	nauczyciele wychowania fizycznego
		2. Ćwiczenia śródlekcyjne – dobrym sposobem na pobudzenie myślenia.		opracowanie przez nauczycieli	nauczyciele przedmiotowi
		3. Jak i kiedy korzystać z TV, gier komputerowych?		pogadanka	pedagog szkolny, świetlica szkolna, nauczyciel informatyki
		4. Jak ciekawie spędzić czas wolny?		pogadanka	nauczyciele wychowania fizycznego
		5.Czynny wypoczynek w wodzie.		wyjazd na basen	wychowawcy
ŻYJMY BEZPIECZNIE		1. Poznajemy znaki drogowe.		wycieczka, konkurs wiedzy o ruchu drogowym	wychowawcy, nauczyciele techniki
		2. Zasady bezpiecznego poruszania się pieszego i rowerzysty.		pogadanka, egzamin na kartę rowerową, spotkanie z policjantem	wychowawcy, nauczyciele techniki
		3. Organizowanie bezpiecznych zabaw i gier w różnych porach roku.		wybór właściwych zabaw	nauczyciele wychowania fizycznego
		4. Pierwsza pomoc w drobnych urazach.		pokaz, demonstracja szkolenie	higienistka
ZDROWIE PSYCHICZNE		1. Co to jest stres?		pogadanka	psycholog z poradni psychologiczno – pedagogicznej, pedagog szkolny
		2. Określanie pozytywnych i negatywnych emocji.		"burza mózgów"	wychowawca, nauczyciel wychowania do życia w rodzinie
		3. Moje wady i zalety – czy potrafię je zaakceptować.		wypowiedzi, gry i zabawy dydaktyczne	wychowawcy, lekcje religii, wychowanie do życia w rodzinie
		4. W jaki sposób mogę rozwiązywać swoje problemy?		dyskusja, praca w grupie	pedagog szkolny, wychowawcy
JA W GRUPIE I RODZINIE	1.Tradycje rodzinne w moim domu.		drzewo genealogiczne			nauczyciele historii, wychowawcy
	2.Czy jestem dobrym kolegą.		scenki rodzajowe			wychowawcy
	3.Wspólne zabawy w gronie rówieśników.		organizowanie imprez klasowych, spotkań			wychowawcy, rodzice
	4. Kultura na co dzień		wycieczka, kulturalne zachowanie			wychowawcy
	5.Pomagamy słabszym i chorym kolegom.		pomoc koleżeńska			świetlica, wychowawcy
REAGUJEMY NA OTACZAJĄCE NAS ZŁO	1.Konflikty w środowisku szkolnym – jak im zapobiegać.		tematyka godzin wych. rozmowa, scenki rodzajowe			wychowawca każdej klasy
	2. Czy przemoc i agresja oznaczają to samo?		warsztaty w każdej klasie			pedagog szkolny
	3. Dbam o piękną mowę ojczystą – nie używam wulgaryzmów.		konkurs recytatorski			nauczyciele j. pol.
	4.Uczymy się mówić "Nie". Asertywne zachowanie.		warsztaty, ćwiczenia odmawiające			pedagog szkolny, specjaliści z poradni psychologiczno – społecznej
JA – PRZECIW UŻYWKOM	1.Wypowiadamy wojnę papierosom.		konkurs na plakat     "Antyreklama wyrobów tytoniowych"			nauczyciel plastyki
	2.Co wiemy  o alkoholu? Jak alkohol wpływa na organizm?		konkurs plastyczny			nauczyciel plastyki

 

 

 

V. DZIAŁANIA  ALTERNATYWNE

 

 

 

Zadania	Formy realizacji
Praca w organizacjach działających w szkole	Działalność w Samorządzie uczniowskim Działalność w ZHP
Zajęcia sportowe	Działania Uczniowskiego Klubu Sportowego
Promocja zdrowego stylu życia	Konkursy dotyczące zdrowia Spotkania z pielęgniarką szkolną Gazetki tematyczne
Zajęcia pozalekcyjne	Koła przedmiotowe SKS
Organizacja imprez masowych	Wyjazdy do kina Wycieczki klasowe Dyskoteki szkolne Organizacja Dnia Wiosny
Organizacja i propagowanie olimpiad, konkursów, zawodów	Udział w zawodach sportowych Udział w konkursach wiedzy Udział w konkursach przedmiotowych

  

 

VI. DZIAŁANIA SKIEROWANE DO RODZICÓW

 

 

Zadania	Formy realizacji
Współpraca z rodzicami	Systematyczna współpraca z Radą Rodziców Pomoc rodziców przy organizacji imprez klasowych
Informowanie rodziców o funkcjonowaniu dziecka w szkole	Informowanie o wynikach w nauce i zachowaniu na zebraniach z rodzicami Indywidualne spotkania z wychowawcą, nauczycielami i pedagogiem
Pedagogizacja rodziców	Spotkania ze specjalistami na temat problemów młodzieży

 

 

 

VII. DZIAŁANIA SKIEROWANE DO NAUCZYCIELI

 

 

Zadania	Formy realizacji
Propagowanie kursów i szkoleń z zakresu profilaktyki i wychowania	Informowanie o kursach i szkoleniach w pokoju nauczycielskim
Organizacja szkoleń i warsztatów	Spotkania ze specjalistami z zakresu profilaktyki, opieki i wychowania
Propagowanie literatury dotyczącej profilaktyki uzależnień	Pozyskiwanie i udostępnianie materiałów dotyczących profilaktyki uzależnień

 

 

 

VIII. PRZEWIDYWANE OSIĄGNIĘCIA UCZNIÓW

 

W wyniku działań profilaktycznych uczeń potrafi:

Radzić sobie w sytuacji przemocy, stresu i zagrożenia,

Być asertywnym,

Zna konsekwencje zażywania narkotyków, palenia, picia i wpływu używek na własne zdrowie,

Prowadzić zdrowy styl życia,

Ocenić swoje możliwości i szanse na dalsze kształcenie.

 

 

IX. EWALUACJA DZIAŁAŃ

Cel ewaluacji:

-        sprawdzenie funkcjonowania programu profilaktyki w praktyce szkolnej oraz jego modyfikacja i wyeliminowanie dostrzeżonych braków

Metody:

Ankieta, wywiady, analiza dokumentów

X. INSTYTUCJE  WSPIERAJĄCE  SZKOŁĘ  W DZIAŁANIACH PROFILAKTYCZNYCH

Poradnia Psychologiczno - Pedagogiczna w Stalowej Woli  Tel. 842-18-31

Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Bojanowie  Tel. 870-83-24

Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych  Tel. 870-83-24

Komisariat Policji w Bojanowie  tel.877-33-71

 

 

 

XI. DIAGNOZA SYTUACJI SZKOLNEJ

Diagnoza środowiska szkolnego dokonana została w oparciu o:

- Ankietę przeprowadzoną wśród uczniów klas IV, V, VI,

- Wywiady z nauczycielami i pracownikami obsługi,

- Analizę frekwencji w dziennikach lekcyjnych.

 

Na podstawie przeprowadzonej diagnozy wyodrębniono następujące obszary zachowań problemowych:

•        zachowania agresywne,

•        używanie wulgarnych słów.

 

Na podstawie przeprowadzonych ankiet stwierdzono, że w szkole nie występują przejawy zachowań ryzykownych, dlatego też w programie zawarte zostały wiadomości dotyczące profilaktyki zdrowotnej i umiejętności radzenia sobie w sytuacjach trudnych.

 

XII. UWAGI

 

Program jest zgodny z programem wychowawczym szkoły i programami wychowawczymi poszczególnych klas.

Program uchwalony przez Radę Pedagogiczną  w dniu 27.09.2007 r.

Program uchwalony  przez  Radę  Rodziców  w dniu 27.09.2007 r.

Program  zaakceptowany przez Samorząd Uczniowski w dniu 27.09.2007 r.